Wiki

Energie begrijpen, stap voor stap

Hoe komt de prijs van een kWh tot stand? Wat doet het capaciteitstarief? Loont een thuisbatterij, en wat doet een warmtepomp of een elektrische wagen met je factuur? Hier staat het uitgelegd, met grafieken om mee te spelen. De wiki groeit mee met Energieplatform Vlaanderen.

Basisprincipes

Waar alles op het platform op rust: je gegevens blijven van jou, en niemand verdient aan welk contract bovenaan staat.

Waarom onafhankelijk rekenen ertoe doet

Waarom een vergelijker zo eerlijk is als zijn rekenmodule, hoe vergelijkers geld verdienen, en waarom Energieplatform Vlaanderen geen commissie, betaalde plaatsen of verkochte gegevens kent.

Privacy en anonimiteit

Welke gegevens het platform bewaart, waarom je EAN-nummer onleesbaar is, hoe facturen in je browser geanonimiseerd worden en wat pseudoniem niet is.

Prijzen

Wat je betaalt per kWh, en waarom: van de groothandelsmarkt en je contractkeuze (vast, dynamisch, groen) tot de btw op je factuur.

Waaruit bestaat je energieprijs?

Energiekost, nettarieven, heffingen en btw: de vier bouwstenen van je elektriciteits- en gasfactuur.

Vast, variabel en dynamisch

Hoe vaste, variabele, dynamische en tijdsgebonden contracten hun prijs per kWh bepalen.

Loont een dynamisch contract?

Loont een dynamisch energiecontract? Wie wint en wie verliest, wat de digitale meter vraagt en hoe je zelf narekent of het jou iets oplevert.

Groene stroom, wat betekent dat?

Groene stroom uitgelegd: garanties van oorsprong, groenestroomcertificaten, wat '100% groen' waard is en wat het op je factuur doet.

Nettarieven en capaciteitstarief

Distributie, transmissie, het capaciteitstarief met de maandpiek en het prosumententarief.

Heffingen en btw

Energiebijdrage, accijnzen met verbruiksschijven, het Energiefonds en de btw op energie.

Injectie: stroom terug op het net

Waarom afname en injectie apart worden verrekend en hoe de injectievergoeding werkt.

Van leverancier veranderen

Hoe je als gezin kosteloos van energieleverancier verandert, wat je nodig hebt en wat er niet verandert.

Meter en markt

Wat je digitale meter meet, en hoe de groothandelsprijs per kwartier ontstaat.

De digitale meter en je meetdata

Registers, kwartierwaarden, geschatte en ontbrekende metingen, en hoe je je verbruik bij Fluvius downloadt.

De day-ahead-markt en negatieve prijzen

Hoe de groothandelsprijs voor morgen per kwartier tot stand komt, en waarom die soms onder nul zakt.

Thuis

Zonnepanelen, thuisbatterij, warmtepomp en elektrische wagen: wat ze doen met je verbruik, je piek en je portemonnee.

Wanneer zijn zonnepanelen rendabel?

Wanneer zijn zonnepanelen rendabel? Eigenverbruik, injectievergoeding, btw en terugverdientijd: reken zelf na of panelen op jouw dak lonen.

Loont een thuisbatterij?

Eigen verbruik, laden in de daluren, de maandpiek afvlakken en veroudering: wat een thuisbatterij wel en niet doet.

Van gasketel naar warmtepomp

Hoe gasverbruik omrekent naar elektriciteit, wat de COP betekent en wat het doet met je maandpiek.

Wanneer overstappen naar een warmtepomp

Wanneer overstappen naar een warmtepomp? De beste momenten, isolatie en afgiftetemperatuur, de break-even met gas, premies, btw en een stappenplan.

Een elektrische wagen thuis laden

Hoeveel stroom een wagen vraagt, laden op zon of nacht, en waarom het laadvermogen je capaciteitstarief bepaalt.

Terugverdientijd, NCW en rendement

Hoe je een investering in een batterij, panelen of warmtepomp beoordeelt: terugverdientijd, netto contante waarde en interne opbrengstvoet.

Energiegeschiedenis

Waarom je vandaag betaalt wat je betaalt: de crisis van 2022, de gasmarkt, de kernuitstap en een tijdlijn van alles wat de prijs bewoog.

Tijdlijn van de energieprijs

Van de wet op de kernuitstap in 2003 tot de gasschok van 2026: de momenten die de prijs van stroom en gas bepaalden, met bronnen.

De energiecrisis van 2021–2022

Hoe corona, de oorlog in Oekraïne en een droge zomer de gasprijs in 2022 tot 25 keer hoger dreven, waarom stroom mee steeg en wat Europa en België deden.

Waarom de wereld je gasprijs bepaalt

TTF, LNG en gasopslag uitgelegd: waarom een conflict bij de Straat van Hormuz of een lege opslag op je gasfactuur terechtkomt.

De Belgische kernuitstap

De wet van 2003, de sluiting van vijf reactoren, de afschaffing in 2025 en wat minder kernenergie doet met de stroomprijs.

Hulp en rechten

Welke steun en bescherming er bestaat voor wie zijn energiefactuur moeilijk draagt.

Sociaal tarief: wie behoort tot de doelgroep?

Sociaal tarief voor elektriciteit en gas: wie heeft recht, hoe wordt het toegekend, wat met je leverancier en welke hulp bestaat er nog in Vlaanderen.

Synergrid

Hoe netbeheerders verbruik verdelen wanneer er geen kwartiermeting is.

Wat is Synergrid?

De federatie van de Belgische netbeheerders en de profielen die ze publiceert.

Synergrid-profielen in beeld

RLP0N, SLP-EX en SPP: hoe een standaardprofiel jaarverbruik over het jaar, de dag en het kwartier verdeelt.

C10/26: welke toestellen mogen op het net?

Zoek je omvormer, thuisbatterij of WKK in de Synergrid-lijst van gehomologeerde toestellen.

Achter de schermen

Hoe het platform zelf werkt: de bronnen, de rekenmotor en de beveiliging.

Een onderwerp missen?

Deze wiki wordt stap voor stap aangevuld. Suggesties zijn welkom via contact.